I. Đặc điểm hình thức và chức năng :
II. Luyện tập:
Tiếng Việt
Câu cảm thán
I. Đặc điểm hình thức và chức năng :
1. Tìm hi?u ví d?:
a. Hỡi ơi lão Hạc! Thì ra đến lúc cùng lão cũng có thể làm liều như ai hết . Một người như thế ấy!...Một người đã trót lừa một con chó!...Một người nhịn ăn để tiền lại làm ma, bởi không muốn liên luỵ đến hàng xóm láng giềng. Con người đáng kính ấy bây giờ cũng theo gót Binh Tư để có ăn ư ? Cuộc đời quả thật cứ một thêm đáng buồn.()
b. Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối
Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan?
Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn
Ta lặmg ngắm giang san ta đổi mới?
Đâu những bình minh cây xanh nắng gội,
Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?
Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng
Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt,
Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?
Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu? ( Nhớ rừng, Thế Lữ)
Ghi nhớ
-Câu cảm thán là câu có những từ cảm thán : ôi, than ôi, hỡi ôi, chao ơi (ôi), trời ơi; thay, biết bao, xiết bao, biết chừng nào, … dùng để bộc lộ trực tiếp cảm xúc của người nói (người viết); xuất hiện chủ yếun trong ngôn ngữ nói hàng ngày hay trong ngôn ngữ văn chương.
-Khi viết, câu cảm thán thường kết thúc bằng dấu chấm than.
II. Luyện tập
Bài 1: các câu tong đoạn trích sau có phải đều là câu cảm thán không? Vì sao ?
Than ôi! Sức người khó lòng địch nổi với sức trời! Thế đê không sao cự nổi với thế nước! Lo thay! Nguy thay! Khúc đê này hỏng mất. (Phạm Duy Tốn)
Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi! (Thế Lữ)
Chao ôi, có biết đâu rằng: hung hăng, hống hách láo chỉ tổ đem thân ra trả nợ cho những cử chỉ ngu dại của mình thôi. Tôi đã phải trải cảnh như thế. Thoát nạn rồi mà ân hận quá, ân hận mãi. (Tô Hoài)